Δ΄ ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΑΤΘΑΙΟΥ-Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΔΟΥΛΟΥ ΤΟΥ ΕΚΑΤΟΝΤΑΡΧΟΥ

 

Κατά Ματθαίο Ευαγγέλιο Η΄5 – 13

Νοελληνική Απόδοση

Μόλις μπήκε ο Ιησούς στην Καπερναούμ, τον πλησίασε ένας εκατόνταρχος, που τον παρακάλεσε λέγοντας: «Κύριε, ο δούλος μου είναι κατάκοιτος στο σπίτι, παράλυτος, και υποφέρει φοβερά». Και ο Ιησούς του λέει: «Εγώ θα έρθω και θα τον θεραπεύσω». Ο εκατόνταρχος του αποκρίθηκε: «Κύριε, δεν είμαι άξιος να σε δεχτώ στο σπίτι μου∙ πες όμως μόνο ένα λόγο, και θα γιατρευτεί ο δούλος μου. Κι εγώ είμαι άνθρωπος κάτω από εξουσία κι έχω στρατιώτες στη διοίκησή μου λέω στον ένα “πήγαινε” και πηγαίνει, και στον άλλο “έλα” και έρχεται, και στο δούλο μου “κάνε αυτό” και το κάνει». Όταν τον άκουσε ο Ιησούς, θαύμασε κι είπε σ’ όσους τον ακολουθούσαν: «Σας βεβαιώνω πως τόση πίστη ούτε ανάμεσα στους Ισραηλίτες δε βρήκα. Και σας λέω πως θα ‘ρθουν πολλοί από ανατολή και δύση και θα καθίσουν μαζί με τον Αβραάμ και τον Ισαάκ και τον Ιακώβ στο τραπέζι της βασιλείας των ουρανών, ενώ οι κληρονόμοι της βασιλείας θα πεταχτούν έξω στο σκοτάδι∙  εκεί θα κλαίνε, και θα τρίζουν τα δόντια τους». Ύστερα είπε στον εκατόνταρχο ο Ιησούς: «Πήγαινε, κι ας γίνει αυτό που πίστεψες». Και γιατρεύτηκε ο δούλος εκείνη την ώρα.

 

Σχολιασμός

            Μετά την επί του Όρους Ομιλία o Κύριος πηγαίνει στην Καπερναούμ. Εκεί τον πλησιάζει ένας εκατόνταρχος, δηλαδή ένας αξιωματικός του ρωμαϊκού στρατού και τον παρακαλεί να θεραπεύσει τον δούλο του, που είναι κατάκοιτος  και βασανίζεται  από  πόνους.  Ο Κύριος του άπαντα ότι θα πάει στο σπίτι του και θα τον θεραπεύσει. Ο εκατόνταρχος όμως του αποκρίνεται:  «Κύριε, δεν είμαι άξιος να μπεις στο  σπίτι μου, ένας  μόνο λόγος σου αρκεί για να γίνει καλά ο δούλος μου. Διότι κι εγώ άνθρωπος είμαι κάτω από εξουσία, και έχω κάτω από τις διαταγές μου στρατιώτες και λέω στον ένα· πήγαινε, και πηγαίνει· και στον άλλον· έλα, και έρχεται. Και στο δούλο μου λέω, κάνε αυτό, και το εκτελεί». Όταν ο Κύριος ακούει τα λόγια του,  τον θαυμάζει και λέει σε όλους: «Αληθινά σας λέω, ότι  τέτοια μεγάλη πίστη δεν βρήκα  ούτε μεταξύ των Ισραηλιτών, οι όποιοι είναι ο εκλεκτός λαός του Θεού. Σας διαβεβαιώνω ότι πολλοί σαν τον εκατόνταρχο,  θα καθίσουν στο τραπέζι της Βασιλείας των Ουρανών, ενώ εκείνοι που κατάγονται από τον Αβραάμ θα ριχτούν στο σκοτάδι και θα κλαίνε και θα τρίζουν τα δόντια τους». Ύστερα είπε ο Κύριος στον εκατόνταρχο να πάει σπίτι του και θα γίνει αυτό που ζητά. Εκείνη τη στιγμή θεραπεύεται ο δούλος του.

Ο εκατόνταρχος του ευαγγελίου, διακατέχεται από τρεις σημαντικές αρετές, την αγάπη, την πίστη και την ταπείνωση. Ιδιαίτερη εντύπωση μας κάνει, ότι στην προσευχή του, λέει τον Χριστό «Κύριο». Παραδέχεται ότι εκτός από άνθρωπος είναι και Θεός, δηλαδή ο Χριστός είναι ένα πρόσωπο, αλλά με 2 φύσεις, ανθρώπινη και θεϊκή.   Ο εκατόνταρχος ομολογεί την πίστη του, πριν ο Κύριος θεραπεύσει το άρρωστο δούλο του. Για τη βεβαιότητά του αυτή, ότι ένας και μόνο λόγος του Χριστού  είναι αρκετός για να γίνει αυτό,  χρησιμοποιεί μία εικόνα του επαγγέλματός του,  δείχνοντας την υπακοή των κατώτερων στρατιωτικών στους ανώτερους, για να καταλήξει στο συμπέρασμα, ότι οι άνθρωποι πρέπει να υπακούν στο θέλημα του Θεού.

 Όταν ο Κύριος, του αναγγέλλει ότι θα έρθει στο σπίτι του, ο εκατόνταρχος παρόλο που έχει αξίωμα στο ρωμαϊκό στρατό,  ομολογεί την αναξιότητα του να τον επισκεφθεί, ο Υιός του Θεού. Η ταπείνωση του είναι  μεγάλη και παρόλο που δεν μεγαλώνει με τις παραδόσεις και τα διδάγματα της αληθινής πίστης στον ένα Θεό, όπως οι Ισραηλίτες της εποχής εκείνης, εν τούτοις, έχει επίγνωση της αμαρτωλότητάς του,  και θεωρεί ανάξιο τον εαυτό του ώστε να δεχθεί τον Κύριο στο σπίτι του. Η πίστη, όμως αυτή του ειδωλολάτρη αξιωματικού, γίνεται αφορμή να προφητεύσει ο Κύριος μία  αλήθεια: ότι στη Βασιλεία του θα βρεθούν πολλοί ειδωλολάτρες, ενώ θα αποκλεισθούν οι περισσότεροι Ιουδαίοι που λατρεύουν τον  Θεό. Αυτή η ταπείνωση και αυτή η πίστη πολλές φορές απουσιάζει από τους ανθρώπους που βρίσκονται πιο κοντά στον Θεό. Όποιος βρίσκεται μέσα στην Εκκλησία, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει σωθεί, ούτε ότι είναι καθαρός ή άγιος. Δεν αρκεί κανείς να μπεί στο λουτρό για να καθαριστεί, αλλά είναι απαραίτητο να αναγνωρίσει ότι δεν είναι καθαρός και στη συνέχεια να πλυθεί.

Η εκκλησία έχει ωραίες προσευχές που έχουν αυτά τα χαρακτηριστικά της προσευχής του εκατόνταρχου. Μια ωραία προσευχή είναι: « Κύριε Ιησού Χριστέ Υιέ του Θεού Ελέησον με».  Στην προσευχή αυτή κι εμείς σαν τον εκατόνταρχο, ομολογούμε τον Χριστό «Κύριο» δηλαδή Θεό. Με την λέξη «Ιησού» ομολογούμε την σάρκωση του. Με το «Χριστός» εκφράζουμε τη θεία και ανθρώπινη φύση. Λέγοντας δε τον Χριστό, «Υιό του Θεού», τον κηρύττουμε ως Θεό, όπως λέει ο ευαγγελιστής Ιωάννης στο πρώτο κεφάλαιο του ευαγγελίου του: «Ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος»(A΄ 1-3).  Άρα ο Χριστός (Λόγος) είναι Θεός και τα πάντα έγιναν δι’ αυτού. Κι έτσι ομολογούμε όπως ο εκατόνταρχος την πίστη  μας στον «Λόγο του Θεού» ( Χριστό). Στο τέλος λέμε «ελέησον μας» που σημαίνει ταπείνωση γιατί παραδεχόμαστε  αμαρτωλό τον εαυτό μας και ζητάμε το έλεος του Θεού.

Η αγάπη προς τον συνάνθρωπό είναι αυτή που οδηγεί τον εκατόνταρχο στον Χριστό, για να ζητήσει τη θεραπεία του δούλου του. Και  αυτό συμβαίνει σε μια εποχή που οι δούλοι θεωρούνται κατώτεροι από τους άλλους ανθρώπους. Οι τρεις αυτές  αρετές, η πίστη, η αγάπη και η ταπείνωση, είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για την προσέλευσή μας στο Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας που πραγματοποιείται στη Θεία Λειτουργία. Προσευχόμαστε με αγάπη κα ταπείνωση για τα αιτήματα μας αλλά και των αδερφών μας και έχοντας πίστη, υπερβαίνουμε τη λογική και δεχόμαστε ανεπιφύλακτα τη διδασκαλία του Κυρίου μας, των αγίων Πατέρων, της Εκκλησίας μας.

 

Κείμενα Δήμητρας Κούσουλα

για το blog του Ιερού Ναού «Παναγίας Ρόδον το Αμάραντο Πειραιώς»