ΙΕ΄ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΑΤΘΑΙΟΥ - Η ΑΓΑΠΗ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΘΕΟΝ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΛΗΣΙΟΝ
Κατά Ματθαίο Ευαγγέλιο ΚΒ΄35-46
Νοελληνική Απόδοση
Εκείνον τον καιρό ένας νομοδιδάσκαλος, για να φέρει σε δύσκολη θέση τον Χριστό, του έκανε το εξής ερώτημα: «Διδάσκαλε, ποια είναι η πιο μεγάλη εντολή στο νόμο;» Κι αυτός του είπε: «Ν’ αγαπάς τον Κύριο το Θεό σου μ’ όλη την καρδιά σου, μ’ όλη την ψυχή σου και μ’ όλο το νου σου. Αυτή είναι η πρώτη και πιο μεγάλη εντολή. Και δεύτερη, το ίδιο σπουδαία μ’ αυτή: ν’ αγαπάς τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου. Σ’ αυτές τις δύο εντολές συνοψίζεται όλος ο νόμος κι οι προφήτες». Εκεί που ήταν συγκεντρωμένοι οι Φαρισαίοι, τους ρώτησε ο Ιησούς: «Τι νομίζετε για το Μεσσία; Ποιανού απόγονος είναι;» Του απαντούν: «Του Δαβίδ». Τους λεει: «Πώς τότε ο Δαβίδ, οδηγημένος από το Πνεύμα, τον ονομάζει Κύριο; λεει: Ο Κύριος είπε στον Κύριό μου: κάθισε στα δεξιά μου, ώσπου να υποτάξω τους εχθρούς σου κάτω απ’ τα πόδια σου. Αν λοιπόν ο Δαβίδ τον ονομάζει “Κύριο”, πώς είναι απόγονός του;» Κανένας δεν μπορούσε να του απαντήσει, ούτε τόλμησε πια κανείς από κείνη μέρα να του θέσει ερωτήματα.
Σχολιασμός
Στη σημερινή ευαγγελική περικοπή, ο Ματθαίος μας περιγράφει τι συνέβη μετά τη θριαμβευτική είσοδο του Ιησού στα Ιεροσόλυμα και λίγο πριν από το Πάθος του. Ολοκληρώνεται η δημόσια διδασκαλία και δράση του Χριστού, και δεν είναι τυχαίο που με την περικοπή αυτή από τη μια μεριά φανερώνει ότι είναι όντως Υιός του Θεού, και από την άλλη εκδηλώνει την άπειρη αγάπη του για τον άνθρωπο. Αυτό το ευαγγέλιο διαβάζεται στους ναούς μας την Κυριακή μετά την Υπαπαντή του Κυρίου για να τονισθεί ότι ο Ιησούς Χριστός είναι τέλειος Θεός και τέλειος άνθρωπος. Έρχεται και ως απάντηση σε όσους πιστεύουν ότι ο Ιησούς Χριστός, δεν είναι ο Μεσσίας που αναμενόταν για την σωτηρία του ανθρώπου.
Ο ευαγγελιστής Ματθαίος περιγράφει δύο ερωτήματα, μεταξύ του Χριστού και των Εβραίων. Στην πρώτη περίπτωση, ένας νομοδιδάσκαλος, του Μωσαϊκού νόμου, ρωτάει τον Ιησού ποιά θεωρεί από τις 10 εντολές πιο μεγάλη ως προς τη σημασία, κι εκείνος του απαντά: «Ν’ αγαπάς τον Κύριο και Θεό σου μ’ όλη την καρδιά, την ψυχή και το νου σου». Συνεχίζει όμως ο Ιησούς και προσθέτει και δεύτερη εντολή: «Ν’ αγαπάς τον πλησίον σου όπως τον εαυτό σου». Σ’ αυτές τις δύο εντολές θεωρεί ο Ιησούς ότι συνοψίζεται όλο το νόημα του Νόμου και των Προφητών. Στη συνέχεια, συγκεντρώνονται οι Φαρισαίοι και ο Ιησούς τους ρωτά: «Τι νομίζετε για τον Χριστό; Ποιανού απόγονος είναι;» και λαμβάνει την απάντηση τους: «Του Δαβίδ». Ο Κύριος συνεχίζει θέτοντας το ερώτημα, πώς ο Χριστός θεωρείται γιός του Δαβίδ και ο ίδιος ο Δαβίδ τον αποκαλεί Κύριο του. Αν ο Δαβίδ τον ονομάζει «Κύριο», πως είναι απόγονός του; Μετά από αυτή τη συγκεκριμένη ερώτηση, αφού κανένας δεν μπορεί να απαντήσει, κανείς δεν τολμά να τον ξαναρωτήσει.
Η επισήμανση, ότι ο Ιησούς είναι «Υιός Δαβίδ», αναφέρεται στο θέμα της γενεαλογίας του Ιησού Χριστού. Το γενεαλογικό δένδρο της οικογενείας από την οποία προέρχεται ο Ιησούς Χριστός, αναφέρεται στο πρώτο κεφάλαιο του κατά Ματθαίου ευαγγελίου (1,1-16), μέσα από την οποία φαίνεται η «συγγένεια», του Δαυίδ και του Ιησού Χριστού ως άμεσου απογόνου του. Ο Ιησούς ονομάζεται «Υιός Δαβίδ», γιατί σαν άνθρωπος κατάγεται από τον Δαβίδ και αυτό είναι μία απόδειξη, ότι γίνεται η πλήρωση των προφητειών περί της έλευσης του Μεσσία. Ότι δηλαδή ο Μεσσίας, θα είναι απόγονος της οικογένειας του Δαβίδ. Ο Ιησούς αναφέρει ένα στίχο από ένα ψαλμό, στον οποίο ο Βασιλιάς Δαβίδ, αποκαλεί τον Μεσσία με τον επιθετικό προσδιορισμό «Κύριο», αναγνωρίζοντας τη θεότητα στο πρόσωπό του: «Είπεν Κύριος τω Κυρίω μου κάθου εκ δεξιών μου, έως αν θω τους εχθρούς σου υποκάτω των ποδών σου» (Ψαλμ. 109, 1). Η χρήση του συγκεκριμένου στίχου γίνεται για να δείξει ο Ιησούς ότι «Κύριος» είναι και ο Θεός Πατέρας, αλλά «Κύριος» είναι και ο Θεός Υιός – Μεσσίας. Όπως αναφέρει και το Σύμβολο της Πίστεως μας «… και εις έναν Κύριον Ιησούν Χριστόν, τον Υιόν του Θεού τον Μονογενή, τον εκ του πατρός γεννηθέντα προ πάντων των αιώνων, Φως εκ Φωτός, Θεόν αληθινόν εκ Θεού αληθινού γεννηθέντα, ου ποιηθέντα, ομοούσιο τω Πατρί…» αποδεικνύοντας έτσι την πίστη μας για το πρόσωπο του Ιησού Χριστού, ως Υιού του Θεού κατά όλα ομοούσιος.
Μελετώντας προσεκτικά τα ευαγγέλια και ιδιαίτερα εκείνα που αναφέρονται στη δημόσια δράση του Χριστού, γίνεται η διαπίστωση ότι τον Κύριο ακολουθεί μια ομάδα ανθρώπων πού ανήκει σε υψηλό κοινωνικό και θρησκευτικό επίπεδο. Αυτοί οι άνθρωποι δεν τον ακολουθούν από επιθυμία να διδαχθούν, αλλά από επιθυμία να τον κατηγορήσουν, ότι εκείνος καταργεί τον Νόμο του Μωϋσή, ενώ εκείνοι είναι αυτοί που τον τηρούν, κατά γράμμα και επομένως είναι πιστά τέκνα Αβραάμ.
Στην ερώτηση από τον νομοδιδάσκαλο, για το ποια είναι η μεγαλύτερη εντολή κατά τον νόμο, ο Κύριος απαντά πως αυτή είναι, να αγαπήσεις τον Θεό σου ολοκληρωτικά, όπως επίσης να αγαπήσεις και τον συνάνθρωπό σου όπως τον εαυτό σου. Η αγάπη προς τον Θεό και η αγάπη προς κάθε συνάνθρωπό μας, δεν αποτελούν δύο ξεχωριστές εντολές, αλλά δύο όψεις της αγάπης που διδάσκει ο ίδιος ο Χριστός. Γι’ αυτό και ο ευαγγελιστής Ιωάννης μας λέει: “εκείνος που θα πει ότι αγαπώ τον Θεό, αλλά μισεί τον πλησίον του, είναι ψεύτης. Γιατί εκείνος που δεν αγαπά τον αδελφό του τον οποίο βλέπει, δεν μπορεί να αγαπήσει τον Θεό, τον οποίο δεν βλέπει” (Α' Ιωάννου. 4, 20). Είναι επομένως λογικό να λέει ο Χριστός, ότι σε αυτή την εντολή του Θεού είναι θεμελιωμένος ο Νόμος και οι προφήτες. Και δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι σε αυτή την εντολή της αγάπης, είναι θεμελιωμένο το σωτήριο έργο της Θείας Οικονομίας αλλά και η ίδια η εκκλησία, η οποία είναι το σώμα του Χριστού.
Επομένως, η αγάπη προς τον Θεό είναι και η πίστη στον Χριστό, ότι είναι Θεός. Είναι σημαντικό να παραδεχόμαστε τις ευεργεσίες του Θεού και να τον ευχαριστούμε για την αγάπη του σε μας. Η αγάπη προς τον Θεό δεν πρέπει να έχει όρια, γιατί απεριόριστα μας αγαπά και ο ίδιος. Όταν αγαπάς συγχωρείς. Όταν αγαπάς θυσιάζεσαι. Όταν αγαπάς ταπεινώνεσαι. Όταν αγαπάς κουράζεσαι. Όταν αγαπάς υποχωρείς. Όταν αγαπάς δεν αδιαφορείς. Ο Θεός είναι πάντα μαζί μας, γιατί «ὁ Θεός ἀγάπη ἐστί» (Α΄ Ἰωάννου δ΄ 16).
Κείμενα Δήμητρας Κούσουλα
για το blog του Ιερού Ναού «Παναγίας Ρόδον το Αμάραντο Πειραιώς»
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου