ΙΓ΄ΚΥΡΙΑΚΗ ΜΑΤΘΑΙΟΥ - ΟΙ ΓΕΩΡΓΟΙ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΩΝΑ

 

Κατά Ματθαίο Ευαγγέλιο ΚΑ΄33-42

Νοελληνική Απόδοση

Είπε ο Κύριος την εξής παραβολή: Ένας γαιοκτήμονας φύτεψε ένα αμπέλι, το περιέφραξε, έσκαψε σ’ αυτό πατητήρι, έχτισε πύργο, το νοίκιασε σε γεωργούς και έφυγε για άλλο τόπο.  Όταν πλησίαζε η εποχή της καρποφορίας, έστειλε τους δούλους του στους γεωργούς να πάρουν το μερίδιο του από τους καρπούς. Οι γεωργοί όμως έπιασαν τους δούλους του, κι άλλον τον έδειραν, άλλον τον σκότωσαν κι άλλον τον λιθοβόλησαν. Ξανάστειλε άλλους δούλους, περισσότερους από τους πρώτους και τους έκαναν τα ίδια. Τελευταίο τους έστειλε το γιο του με τη σκέψη: «θα σεβαστούν το γιο μου». Οι γεωργοί όμως, όταν είδαν το γιο, είπαν μεταξύ τους: «αυτός είναι ο κληρονόμος. Εμπρός ας τον σκοτώσουμε και ας αρπάξουμε την κληρονομιά του». Έτσι, τον έπιασαν, τον έβγαλαν έξω από τ’ αμπέλι και τον σκότωσαν.

Όταν λοιπόν έρθει ο ιδιοκτήτης του αμπέλι, τι θα κάνει σ’ εκείνους τους γεωργούς; «Είναι κακοί», του λένε. «Γι’ αυτό θα τους εξολοθρεύσει με το χειρότερο τρόπο και θα νοικιάσει το αμπέλι σ’ άλλους γεωργούς, που θα του δίνουν τους καρπούς στην εποχή τους». Τους λέει ο Ιησούς: «Ποτέ δε διαβάσατε στις Γραφές : Ο λίθος που τον πέταξαν σαν άχρηστο οι οικοδόμοι, αυτός έγινε αγκωνάρι ο Κύριος το έκανε αυτό, και είν’ αξιοθαύμαστο στα ματιά μας.

Σχολιασμός

            Στo σημερινό ευαγγέλιο ο Χριστός κηρύττει στο λαό, στο ναό των Ιεροσολύμων. Οι αρχιερείς θυμωμένοι τον ρωτούν με ποια εξουσία ενεργεί και ποιος του την έχει δώσει. Ο Κύριος, θέλοντας να απαντήσει σ’ αυτούς και να τους διδάξει, διηγείται την παραβολή των κακών γεωργών. Στην παραβολή κάποιος γαιοκτήμονας φυτεύει αμπέλι, το περιφράζει, κτίζει πύργο και πατητήρι και στη συνέχεια το νοικιάζει σε κάποιους γεωργούς. Την εποχή της καρποφορίας ο γαιοκτήμονας, στέλνει τους δούλους του για να πάρουν μερίδιο από τους καρπούς, αλλά οι γεωργοί άλλον δέρνουν, άλλον λιθοβολούν και άλλον σκοτώνουν. Τα ίδια ακριβώς κάνουν και όταν ο γαιοκτήμονας στέλνει για δεύτερη φορά περισσότερους δούλους από τους πρώτους. Ο οικοδεσπότης δείχνει μακροθυμία και στέλνει τον γιό του, νομίζοντας  ότι αυτόν, πρέπει να τον σεβαστούν.  Δυστυχώς οι γεωργοί σκοτώνουν και τον γιό του και η παραβολή ολοκληρώνεται με την ερώτηση του Χριστού τι πρέπει να κάνει ο γαιοκτήμονας. Όσοι παραβρίσκονται απαντούν στον Χριστό, ότι ο γαιοκτήμονας πρέπει να σκοτώσει τους γεωργούς και να νοικιάσει το αμπέλι σε άλλους που θα του δίνουν τους καρπούς στην ώρα τους.

  Ο Χριστός με αυτήν την παραβολή  δείχνει το σχέδιο της Θείας Οικονομίας για τη σωτηρία του κόσμου.  Ο οικοδεσπότης είναι ο ίδιος ο Θεός και ο αμπελώνας είναι ο λαός του Ισραήλ, τον οποίο ο Θεός διαλέγει, για να σωθεί όλη η ανθρωπότητα. Η περίφραξη του αμπελώνα, είναι ο νόμος, ο οποίος προστατεύει τον λαό από την αμαρτία. Πατητήρι, είναι το θυσιαστήριο, πύργος, ο ναός των Ιεροσολύμων και γεωργοί, οι αρχιερείς και οι πρεσβύτεροι του λαού που ο σκοπός τους είναι να καθοδηγήσουν. Αυτοί όμως παραμελούν και αδιαφορούν για την αποστολή τους, θεωρώντας ιδιοκτησία τους το «θείο αμπέλι ». Κι  ενώ πρέπει, με τη σοφία και τις γνώσεις που έχουν, να υποδεχτούν με σεβασμό τους απεσταλμένους του Θεού όπως οι προφήτες, αυτοί, τυφλωμένοι από τα πάθη τους, άλλους δέρνουν, όπως ο προφήτης Μιχαίας, άλλους λιθοβολούν, όπως ο προφήτης Ιερεμίας, και άλλους σκοτώνουν, όπως ο προφήτης Ζαχαρίας.

Η αποστολή των προφητών διαρκεί μέχρι τις ημέρες του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, ο οποίος αποκεφαλίζεται. Μετά τους προφήτες, ο Θεός στέλνει τον ίδιο του τον γιό, τον Χριστό. Οι αρχιερείς και οι πρεσβύτεροι του λαού αν και έχουν χρέος να τον σεβαστούν, να μετανοήσουν και να παραμερίσουν κάθε κακία, τον οδηγούν στο Γολγοθά και εκεί τον σκοτώνουν με σταυρικό θάνατο. Στην ερώτηση του Κυρίου πώς πρέπει να αντιμετωπίσει ο οικοδεσπότης τους γεωργούς εκείνους, οι αρχιερείς και οι πρεσβύτεροι απαντούν ότι επιβάλλεται να τους εξολοθρεύσει με το χειρότερο τρόπο και να νοικιάσει το αμπέλι σε άλλους γεωργούς που θα προσκομίζουν μερίδιο των καρπών. Γι’ αυτό και ο Θεός παραδίδει τον αμπελώνα του, δηλαδή την Εκκλησία, σε άλλα χέρια που είναι οι απόστολοι, οι αρχιερείς, οι ποιμένες και οι πιστοί όλων των εποχών, που θα δώσουν καρπούς μετάνοιας. Πολύ εύστοχα μεταθέτει ο Χριστός στη συνέχεια το βάρος της διήγησης -από τον ιδιοκτήτη, τους κακούς γεωργούς και τον αμπελώνα- στον ακρογωνιαίο λίθο όλης της οικοδομής που δεν είναι άλλο παρά ο Θεάνθρωπος Κύριος (ο αρχηγός και η κεφαλή της Εκκλησίας), ο οποίος συνδέει (λέει ο Ζιγαβηνός) ως ‘πέτρα-κεφαλή γωνίας’ δύο πλευρές της μιας οικοδομής (Ιουδαίους και εθνικούς).

Μέσα από τη σημερινή παραβολή, προβάλλεται η χωρίς όρια αγάπη του Θεού για τον κόσμο.  Ο γαιοκτήμονας δείχνει ενδιαφέρον για τη δημιουργία του αμπελώνα. Καλλιεργεί ο ίδιος το χωράφι, φυτεύει ο ίδιος τα κλήματα και περιφράζει το αμπέλι, κτίζει όχι μόνο πατητήρι για να γίνεται το κρασί αλλά και πύργο για την προστασία των γεωργών και του κτήματος.  Ο οικοδεσπότης- Θεός δείχνει υπερβολική μακροθυμία όταν οι κακοί γεωργοί δέρνουν, λιθοβολούν και σκοτώνουν τους απεσταλμένους του. Δεν αγανακτεί, αλλά στέλνει και άλλους προφήτες, περισσότερους από τους πρώτους. Όταν και αυτοί έχουν την ίδια αντιμετώπιση, δεν εξοργίζεται, αλλά στέλνει τον μονογενή Υιό του.

Με την παραβολή αυτή, ο  Χριστός τονίζει ότι ο «λαός του Θεού» δεν είναι εκείνοι οι άνθρωποι που διάλεξε ή διαλέγει ο Θεός, αλλά εκείνοι  που εφαρμόζουν στη ζωή τους τον λόγο του.  Επειδή στην Παλαιά Διαθήκη ο Θεός, επιλέγει τον λαό του Ισραήλ να τον υπηρετήσει, οι Γραμματείς και οι Φαρισαίοι καλλιεργούν την πεποίθηση ότι η Βασιλεία του Θεού τούς ανήκει δικαιωματικά, επειδή είναι οι απόγονοι του Αβραάμ. Αυτή τους η αλαζονεία τούς οδηγεί διαχρονικά όχι μόνο να μην υπακούσουν στους απεσταλμένους του Θεού, αλλά και να σκοτώσουν τον Χριστό.

Ο Χριστός με το  έργο του και με τη διδασκαλία του, προσκαλεί κάθε άνθρωπο, ανεξαρτήτως καταγωγής, φύλου και οικονομικής κατάστασης. Στη βασιλεία του έχουν θέση εκείνοι που εφαρμόζουν έμπρακτα τις εντολές του. Ας προσπαθήσουμε, να ανταποκριθούμε στην τόσο μεγάλη αγάπη του Θεού και ας αποφύγουμε να μοιάσουμε με τους κακούς γεωργούς στην αγνωμοσύνη και στη σκληρότητα, κι ας αποδώσουμε στον Κύριο καρπούς.

 

Κείμενα Δήμητρας Κούσουλα

για το blog του Ιερού Ναού «Παναγίας Ρόδον το Αμάραντο Πειραιώς»