ΙΕ΄ ΚΥΡΙΑΚΗ ΛΟΥΚΑ- ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΖΑΚΧΑΙΟΥ ΠΕΡΙ ΜΕΤΑΝΟΙΑΣ

 

Κατά Λουκά Ευαγγέλιο ΙΘ΄1 – 10

Νοελληνική Απόδοση

Εκείνο τον καιρό, ο Ιησούς μπήκε στην Ιεριχώ και περνούσε μέσα από την πόλη. Εκεί υπήρχε κάποιος, που το όνομά του ήταν Ζακχαίος. Ήταν αρχιτελώνης και πλούσιος. Αυτός προσπαθούσε να δει ποιος είναι ο Ιησούς· δεν μπορούσε όμως εξαιτίας του πλήθους και γιατί ήταν μικρόσωμος. Έτρεξε λοιπόν μπροστά πριν από το πλήθος κι ανέβηκε σε μια συκομουριά για να τον δει, γιατί θα περνούσε από κει.

 Όταν έφτασε ο Ιησούς στο σημείο εκείνο, κοίταξε προς τα πάνω, τον είδε και του είπε: «Ζακχαίε, κατέβα γρήγορα, γιατί σήμερα πρέπει να μείνω στο σπίτι σου». Εκείνος κατέβηκε γρήγορα και τον υποδέχτηκε με χαρά. Όλοι όσοι τα είδαν αυτά διαμαρτύρονταν κι έλεγαν ότι πήγε να μείνει στο σπίτι ενός αμαρτωλού.

Τότε σηκώθηκε ο Ζακχαίος και είπε στον Κύριο: «Κύριε, υπόσχομαι να δώσω τα μισά από τα υπάρχοντά μου στους φτωχούς και ν’ ανταποδώσω στο τετραπλάσιο όσα έχω πάρει με απάτη». Ο Ιησούς, απευθυνόμενος σ’ αυτόν, είπε: «Σήμερα αυτή η οικογένεια σώθηκε· γιατί κι αυτός ο τελώνης είναι απόγονος του Αβραάμ. Ο Υιός του Ανθρώπου ήρθε για ν’ αναζητήσει και να σώσει αυτούς που έχουν χάσει το δρόμο τους»

Σχολιασμός

            Ο Xριστός πηγαίνοντας προς τα Ιεροσόλυμα, περνά από την Ιεριχώ. Πλήθος κόσμου μαζεύεται για να τον δει. Ο Ζακχαίος τελώνης και πολύ πλούσιος θέλει να τον δει  από κοντά αλλά λόγω της κοσμοσυρροής και του ότι είναι  μικρόσωμος δεν  τα καταφέρνει. Χωρίς να σκεφτεί  την κοινωνική του θέση, σκαρφαλώνει  σε μια συκομουριά από την οποία περνά από κάτω ο Χριστός . Μόλις τον πλησιάζει ο Κύριος, του λέει: «Ζακχαίε, κατέβα γρήγορα, γιατί σήμερα πρέπει να μείνω στο σπίτι σου»  Ο Ζακχαίος τρέχει και τον υποδέχεται με  χαρά και τότε όλοι διαμαρτύρονται, γιατί ο Κύριος πηγαίνει στο σπίτι ενός πολύ αμαρτωλού, ενός αρχιτελώνη. Ο  Ζακχαίος ακούγεται να λέει: «Κύριε, τη μισή περιουσία μου την προσφέρω στους φτωχούς και όποιον έχω αδικήσει του το αποδίδω στο τετραπλάσιο». Κι ο Ιησούς απαντά: «Σήμερα σώθηκε ο Ζακχαίος ο οποίος είναι απόγονος του Αβραάμ. Γιατί ο Υιός του Ανθρώπου ήρθε να αναζητήσει και να σώσει αυτούς που έχουν χάσει το δρόμο τους».

Ο Ζακχαίος είναι αρχιτελώνης, δηλαδή ο υπεύθυνος των εφοριακών εκείνης της εποχής και πολύ πλούσιος. Έχει  απομακρυνθεί από το Θεό και έχει γίνει άδικος και αμαρτωλός. Οι τελώνες  τότε αγόραζαν με ένα ορισμένο ποσό τους φόρους και όταν τα χρήματα ξεπερνούσαν αυτό το ποσό, τα κρατούσαν για τον εαυτό τους. Επειδή πίεζαν στο μάζεμα των φόρων γίνονταν μισητοί από τον κόσμο που πουλούσε τα υπάρχοντα του για να ξεχρεώσει.  Εκείνη την εποχή λοιπόν η λέξη «τελώνης», είναι συνώνυμη με τη λέξη «αμαρτωλός».   Ο Ζακχαίος περιφρονημένος από όλους, προσπαθεί να δει τον Χριστό  και επειδή είναι μικρόσωμος,  ανεβαίνει στη συκομουριά. Δε φοβάται μήπως γελάσουν οι άλλοι μαζί του, ούτε υπολογίζει την κοινωνική του θέση εφόσον  το μόνο που τον ενδιαφέρει είναι να γνωρίσει το Κύριο, γιατί έχει ακούσει πως αγκαλιάζει όλους με την αγάπη του.

Ο Χριστός δεν κάνει διακρίσεις στους ανθρώπους, σύμφωνα με  την καταγωγή τους, την πορεία της ζωής τους και  την συμπεριφορά τους, όπως κάνουν οι Γραμματείς και οι Φαρισαίοι. Ο Κύριος, δεν κρίνει το Ζακχαίο σύμφωνα με τις αδικίες που έχει διαπράξει, αλλά βλέπει βαθύτερα στην ψυχή του την καλή του προαίρεση και  του δίνει την ευκαιρία να μετανοήσει πλησιάζοντας τον. Αν  ο Κύριος συμπεριφερόταν προς το Ζακχαίο όπως του συμπεριφέρονταν οι υπόλοιποι,  θα απελπιζόταν και δεν θα είχε την ευκαιρία  να επανορθώσει.  Η συνάντηση του με τον Χριστό, τον κάνει να αλλάξει τον τρόπο ζωής του, μετανιώνει ειλικρινά για όσα κακά έχει κάνει και αποφασίζει αμέσως να προσφέρει τη μισή περιουσία του στους φτωχούς και να επανορθώσει στο τετραπλάσιο όσους έχει αδικήσει.

Με την  έμπρακτη μετάνοια του ο Ζακχαίος δικαιώνεται από τον Χριστό που τον διαβεβαιώνει για την σωτηρία του. Ο Κύριος θέλει να γίνει σαφές σε όλους, ότι ήρθε στη γη, για να σώσει τους αμαρτωλούς. Τι είναι όμως μετάνοια; Δεν είναι μια απλή πράξη που τελειώνει εδώ. Είναι μια συνεχής ανάβαση, μια σκάλα που το πρώτο της σκαλί ξεκινά εδώ στη γη και το τελευταίο της σταματάει στον ουρανό.  Ποιο είναι  όμως το πρώτο σκαλί που πατάει ο Ζακχαίος που τον δικαιώνει και  το οποίο πρέπει να πατήσουμε κι εμείς;  Το πρώτο σκαλί είναι η συναίσθηση της αμαρτωλότητας.  Πρέπει να συναισθανθούμε, ότι είμαστε άρρωστοι στην ψυχή από τις ασθένειες των παθών και να αναζητήσουμε την θεραπεία στην εκκλησία του Χριστού. Όταν μας έρχονται λογισμοί υπερηφάνειας, ας σκεπτόμαστε τις πτώσεις μας για να έχουμε ταπεινό φρόνημα. Έχοντας για παράδειγμα τους άγιους, που ήταν και αυτοί αμαρτωλοί όπως εμείς, θα παίρνουμε κουράγιο να αγωνιζόμαστε σκληρά για να νικήσουμε τα πάθη μας.

Το δεύτερο σκαλί που πατάει ο Ζακχαίος. είναι η απόφαση διόρθωσης της ζωής του, δηλαδή μετάνοια. Αυτό εξάλλου σημαίνει και η λέξη μετάνοια, (μεταβολή, στροφή). O Ζακχαίος αφήνει τις κακές του συνήθειες για να ζήσει μια καινούρια ζωή που τον φέρνει σε προσωπική συνάντηση με τον Χριστό. Ποια όμως είναι τα δύο μεγάλα εμπόδια που παρεμβάλλονται σε όλους μας στη σχέση μας με τον Χριστό; Το ένα εμπόδιο προέρχεται από τον εαυτό μας. ‘Όπως ο Ζακχαίος αποφασίζει να ανέβει στο δέντρο λόγω του ότι είναι μικρόσωμος και δεν βλέπει, έτσι κι εμείς που δεν μπορούμε να δούμε καθαρά λόγω αμαρτιών, πρέπει να προσπαθούμε με όλες μας τις δυνάμεις να πλησιάσουμε το Θεό.  Το δεύτερο εμπόδιο προέρχεται από τον κόσμο. Δίνουμε μεγάλη σημασία στο τι θα πουν οι άλλοι για εμάς και αν θα μας ειρωνευτούν που πιστεύουμε στον Θεό. Ο Ζακχαίος ξεπερνά και τα δύο εμπόδια με επιτυχία, δίνοντας σημασία στο τι ωφελεί την ψυχή του. Αποδέχεται το κάλεσμα του Χριστού και έτσι πετυχαίνει την αποκατάσταση των σχέσεών του με το Θεό αλλά και με τους συνανθρώπους του.

Στη σημερινή καταναλωτική κοινωνία  πολλοί άνθρωποι μοιάζουν με το Ζακχαίο,  έχοντας υψηλή κοινωνική θέση και πλούτη. Η ζωή γι αυτούς δεν έχει σημασία και είναι δυστυχισμένοι  γιατί δεν έχουν βρει το νόημα της ζωής. Όταν αρχίσουν να φιλοξενούν το Θεό μέσα τους, τότε θα συμφιλιωθούν και με τους άλλους ανθρώπους. Το ίδιο πράττει και ο Ζακχαίος. Την αγάπη που του χαρίζει απλόχερα ο Χριστός, την προσφέρει τώρα  στους άλλους ανθρώπους. Αυτή η αγάπη χαρίζει στο Ζακχαίο τη σωτηρία του και με την πίστη και τη μετάνοια του,  από αμαρτωλός γίνεται το πρότυπο του σωσμένου ανθρώπου για τον υπόλοιπο κόσμο. Ο  Χριστός είναι συνέχεια μαζί μας και περιμένει να φιλοξενηθεί στις καρδιές όλων μας, όπως φιλοξενήθηκε στο σπίτι του Ζακχαίου. Αρκεί να το θελήσουμε…!

 

Κείμενα Δήμητρας Κούσουλα

για το blog του Ιερού Ναού «Παναγίας Ρόδον το Αμάραντο Πειραιώς»