ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΑ΄ΜΑΤΘΑΙΟΥ-Η ΣΥΓΧΩΡΕΣΗ

 

Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο ΙΗ΄23-35

Νοελληνική Απόδοση

Είπε ο Κύριος αυτή την παραβολή: «Η βασιλεία των ουρανών μοιάζει μ’ ένα βασιλιά, που θέλησε να του αποδώσουν λογαριασμό οι δούλοι του.» Μόλις άρχισε να κάνει τον λογαριασμό, του φέρανε κάποιον που όφειλε δέκα χιλιάδες τάλαντα. Επειδή δεν μπορούσε να τα επιστρέψει, ο κύριος του διέταξε να πουλήσουν τον ίδιο, τη γυναίκα του, τα παιδιά του κι όλα τα υπάρχοντά του και να του δώσουν το ποσό απο την πώληση. Ο δούλος τότε έπεσε στα πόδια του, τον προσκυνούσε κι έλεγε: «δείξε μου μακροθυμία και θα σου τα δώσω ολα τα χρέη μου πίσω». Τον λυπήθηκε λοιπόν ο κυρίος του εκείνον τον δούλο και τον άφησε να φύγει˙ του χάρισε μάλιστα και το χρέος.

Βγαίνοντας εξω ο ίδιος δούλος, βρήκε έναν απο τους συνδούλους του, που του όφειλε μόνο εκατό δηνάρια˙ τον έπιασε και τον έσφιγγε να τον πνίξει λέγοντάς του: «ξόφλησέ μου αυτά που μου χρωστάς». Ο σύνδουλός του τότε έπεσε στα πόδια του και τον παρακαλούσε: «δείξε μου μακροθυμία, και θα σου τα ξεπληρώσω». Εκείνος όμως δεν δεχόταν, αλλά πήγε και τον έβαλε στη φυλακή, ώσπου να ξεπληρώσει οτι του χρωστούσε. Όταν το είδαν αυτό οι σύνδουλοί του, λυπήθηκαν πάρα πολύ, και πήγαν και διηγήθηκαν στον κύριο τους ολα όσα έγιναν.

 Τότε ο κύριος τον κάλεσε και του λέει: «κακέ δούλε, σου χάρισα όλο εκείνο το χρέος, επειδή με παρακάλεσες˙ δεν έπρεπε κι εσύ να σπλαχνιστείς τον σύνδουλό σου, όπως κι εγω σπλαχνίστηκα εσένα;». Και οργισμένος τον παρέδωσε στους βασανιστές, ώσπου να ξεπληρώσει όσα του χρωστούσε. «Έτσι θα κάνει και σ’ εσάς ο ουράνιος Πατέρας μου, αν ο καθένας σας δεν συγχωρεί τα παραπτώματα του αδελφού του μ’ όλη του την καρδιά».

Σχολιασμός

                Στη σημερινή ευαγγελική περικοπή, η παραβολή που διαβάζεται, ονομάζεται η παραβολή του κακού υπηρέτη. Ο απόστολος Πέτρος γνωρίζοντας τον εβραϊκό νόμο, που αναφέρει ότι πρέπει να συγχωρούμε κάποιον που μας έχει φταίξει μέχρι τρείς φορές, ρωτάει τον Χριστό αν είναι αρκετές οι επτά φορές. Ο Χριστός του απαντά, ότι όχι επτά, αλλά εβδομήντα επτά φορές, εννοώντας ότι πρέπει να συγχωρούμε τον καθένα όσες φορές και να φταίει. Με αφορμή την ερώτηση αυτή, ο Χριστός λέει την παραβολή του κακού υπηρέτη, για να γίνει καλύτερα κατανοητό με ποιο τρόπο συγχωρεί ο Θεός.

            Ο Χριστός παρομοιάζει την βασιλεία των ουρανών, με ένα βασιλιά και τους υπηρέτες του.  Η παραβολή αναφέρει ότι ένας υπηρέτης χρωστά στο βασιλιά ένα πολύ μεγάλο χρηματικό ποσό.  Ο υπηρέτης δεν είναι σε θέση να  του επιστρέψει το ποσό αυτό και έτσι ο βασιλιάς διατάζει να πουληθεί η γυναίκα, τα παιδιά του και όσα περιουσιακά στοιχεία έχει, και να του δώσουν το ποσό από την πώληση. Ο υπηρέτης πέφτει στα πόδια του βασιλιά και τον παρακαλεί, να του δείξει μακροθυμία και θα του δώσει πίσω ότι του χρωστά. Ο βασιλιάς τον λυπάται και τον αφήνει ελεύθερο να φύγει, χαρίζοντάς του όλο το χρέος.

Ο υπηρέτης φεύγοντας από την συνάντηση που έχει με τον βασιλιά, συναντά έναν άλλο υπηρέτη που του χρωστάει, ένα ασήμαντο χρηματικό ποσό. Τον αρπάζει από τον λαιμό να τον πνίξει, ζητώντας τα χρωστούμενα. Ο συν-υπηρέτης του πέφτει στα γόνατα, παρακαλώντας τον να του δώσει χρόνο. Σκληρός ο πρώτος υπηρέτης, δεν κάμπτεται και τον ρίχνει στην φυλακή.  Οι άλλοι υπηρέτες βλέπουν όσα γίνονται και τα αναφέρουν στον βασιλιά.  Ο βασιλιάς οργίζεται, ανακαλεί την προηγούμενη απόφαση του και τον ρίχνει στη φυλακή.  Ο Χριστός κλείνει την διήγηση με την διαβεβαίωση, ότι το ίδιο θα συμβεί και σε μας, εάν δεν συγχωρήσουμε μ’ όλη μας την καρδιά τα σφάλματα των αδελφών μας.

Η συγκεκριμένη παραβολή μας δείχνει, ότι πρέπει να συγχωρούμε τους συνανθρώπους μας, όσες φορές και να χρειαστεί. Το υπέρογκο ποσό που χρωστά ο υπηρέτης στον βασιλιά, φανερώνει το πλήθος των αμαρτιών που έχει ο κάθε άνθρωπος, τις οποίες και συγχωρεί ο Θεός.   Το χρέος του δεύτερου υπηρέτη προς τον πρώτο είναι μικρό και φανερώνει τα σφάλματα που έχουν κάνει οι συνάνθρωποί μας, σε εμάς.  Η  συμπεριφορά μας προς τους συνανθρώπους  μας, είναι αυτή που υπολογίζει ο Θεός και όχι το πλήθος των αμαρτιών μας. Ο Θεός είναι φιλάνθρωπος,  ακούει τις προσευχές μας και μας συγχωρεί, ξεχνώντας κάθε οφειλή μας προς αυτόν. Παραγράφει τις οφειλές μας,  για να μας διδάξει  να βλέπουμε τον πλησίον μας με αγάπη και όχι σαν εχθρό μας. Όταν ο Θεός διαπιστώνει την σκληροκαρδία μας, μας δίνει δυσκολίες ,όχι για να μας εκδικηθεί αλλά για να καταλάβουμε το μέγεθος της ευεργεσίας του και να αλλάξουμε τρόπο σκέψης.

Η πνευματική μας ζωή δεν είναι ατομική, αλλά αφορά τους συνανθρώπους μας. Καμία από τις εντολές του Θεού, δεν μπορούμε να εφαρμόσουμε από μόνοι μας. Κάθε αρετή προϋποθέτει την παρουσία του πλησίον. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι δεν θα  συγχωρεθούμε από τον Θεό, αν δεν συγχωρέσουμε και εμείς τους συνανθρώπους μας σε ότι μας έφταιξαν.  Δεν φτάνει μόνο να λέμε: «Κύριε Ελέησον» και να κάνουμε μετάνοιες  και κομποσκοίνια,  χωρίς να μπορούμε να συγχωρούμε τους εχθρούς μας. Οι πατέρες της εκκλησίας λένε, ότι για να ακουστεί ένα αίτημα μας από τον Θεό, πρέπει πρώτα να πούμε στην προσευχή μας, ότι συγχωρούμε τον εχθρό μας και μετά να μιλήσουμε στο Θεό για το δικό μας αίτημα. Η προσευχή που ξεκινάει με αγάπη στον εχθρό μας,  εισακούγεται από το Θεό.

Σύμφωνα με την σημερινή ευαγγελική περικοπή, από εμάς εξαρτάται η συγχώρεση των αμαρτιών μας.  Αλλά και στην Κυριακή προσευχή «Πάτερ Ημών», η προϋπόθεση για να μας συγχωρέσει ο Θεός είναι να συγχωρούμε εμείς τους άλλους.  Να εφαρμόσουμε δηλαδή «το άφες ημίν τα οφειλήματα ημών, ως και ημείς αφίεμεν τοις οφειλέταις ημών» Δηλαδή, συγχώρησέ μας, Κύριε, όπως ακριβώς κι εμείς συγχωρούμε, με τον ίδιο ακριβώς τρόπο.  Στην εκκλησία μας, συγχωρώ σημαίνει αγαπώ. Η αγάπη είναι χωρίς προϋποθέσεις και όρια.

Από το Γεροντικό

-Ένας αδελφός πήγε στον Αββά Σισώη και του είπε: «Επειδή αδικήθηκα από κάποιον αδελφό, θα τον εκδικηθώ»

-Και ο Γέροντας του είπε: « Άφησε μάλλον την υπόθεση στον Θεό».

-Εκείνος όμως επέμενε.

-Και είπε ο Γέροντας, «Αφού επιμένεις στην γνώμη σου, πριν φύγεις ας κάνουμε προσευχή».. «Πάτερ ημών ο εν τοις ουρανοίς, αγιασθήτω το όνομά σου, ελθέτω η βασιλεία σου, γενηθήτω το θέλημά σου, ως εν ουρανώ και επί της γης. Τον άρτον ημών τον επιούσιον δος ημίν σήμερον· και κράτησον ημίν τα οφειλήματα ημών, ως και ημείς ουκ αφίεμεν τοις οφειλέταις ημών».

-Λάθος το λες Αββά «τον σταμάτησε ο αδελφός», μα πως απάντησε ο Αββας Σισώης, εσύ δεν μου είπες οτι δεν συγχωρείς τον αδελφό και θα πάρεις την υπόθεση απο τα χέρια του Θεού στα δικά σου; Όταν το άκουσε αυτό ο αδελφός, έπεσε στα γόνατα του Γέροντα και είπε: « Δεν έχω πλέον αντιδικία με τον αδελφό μου, συγχώρεσέ με αββά».

 

Κείμενα Δήμητρας Κούσουλα

για το blog του Ιερού Ναού «Παναγίας Ρόδον το Αμάραντο Πειραιώς»